CODING WORLD

# 📘 Scratch Coding (Level 1) - ધોરણ ૩ અને ૪ માટે **અભ્યાસક્રમ આધારિત: NEP 2020 અને SEMP (સ્કૂલ એજ્યુકેશન માસ્ટર પ્લાન)** --- ## 📑 ભાગ ૧: શિક્ષકો માટે લેસન પ્લાન (Lesson Plan for Teachers) ### 🎯 ૧. શૈક્ષણિક હેતુઓ (Learning Objectives) * બાળકો કોમ્પ્યુટેશનલ થિંકિંગ (તાર્કિક વિચારસરણી) અને સમસ્યા ઉકેલવાની કળા શીખે. * વિદ્યાર્થીઓ કોડિંગના મૂળભૂત નિયમો જેવા કે સિક્વન્સ (Sequence) અને લૂપ (Loops) સમજે. * ડ્રેગ-એન્ડ-ડ્રોપ (Drag-and-Drop) પદ્ધતિથી પોતાની વાર્તાઓ અને રમતો બનાવતા શીખે. ### ⏱️ ૨. સમયપત્રક (Timeline) * **કુલ સમયગાળો**: ૩૦ કલાક (અઠવાડિયામાં ૨ કલાક, આખા વર્ષ દરમિયાન). * **પ્રેક્ટિકલ સમય**: ૭૦% કમ્પ્યુટર લેબમાં પ્રયોગો અને ૩૦% ક્લાસરૂમ પ્રવૃત્તિઓ. ### 🏫 ૩. ભણાવવાની પદ્ધતિ (Pedagogical Approach - NEP 2020) * **ભૂલ સુધારવાની પ્રક્રિયા (Debugging)**: બાળક પોતાની ભૂલ જાતે શોધે તે માટે તેને પ્રોત્સાહિત કરો. * **પીઅર લર્નિંગ (Peer Learning)**: બે-બે બાળકોની જોડી (Pair) બનાવીને કોમ્પ્યુટર પર બેસાડો જેથી તેઓ એકબીજા પાસેથી શીખે. --- ## 📖 ભાગ ૨: મુખ્ય પુસ્તકની સામગ્રી (Main Book Content) ### 🐈 પ્રકરણ ૧: સ્ક્રેચ (Scratch) સોફ્ટવેર સાથે પહેલી મુલાકાત #### ૧.૧ સ્ક્રેચ શું છે? સ્ક્રેચ એ બાળકો માટેનું એક ખૂબ જ સરળ અને રંગબેરંગી કોડિંગ સોફ્ટવેર છે. આમાં તમારે મોટો-મોટો કોડ ટાઈપ નથી કરવો પડતો. આમાં લેગો બ્લોક્સ (રમકડાના ચોસલા) ની જેમ બ્લોક્સને એકબીજા સાથે જોડીને પ્રોગ્રામ બનાવાય છે. #### ૧.૨ સ્ક્રેચ સ્ક્રીનના મુખ્ય ભાગો જ્યારે તમે સ્ક્રેચ ખોલશો, ત્યારે તમને આ ૩ મુખ્ય ભાગો જોવા મળશે: 1. **સ્ટેજ (Stage)**: સફેદ રંગનો ચોરસ ભાગ જ્યાં એક બિલાડી દેખાશે. આ આપણું મેદાન છે જ્યાં બધી રમતો રમાશે. 2. **સ્પ્રાઈટ (Sprite)**: સ્ટેજ પર દેખાતી નાની બિલાડી. સ્ક્રેચમાં કોઈપણ પાત્ર (જેમ કે માણસ, પક્ષી, દડો) ને **સ્પ્રાઈટ** કહેવાય છે. 3. **બ્લોક પેલેટ (Block Palette)**: ડાબી બાજુએ આવેલા જુદા જુદા રંગના કોડિંગ બ્લોક્સ. --- ### 🏃 પ્રકરણ ૨: સ્પ્રાઈટને ચલાવતા શીખો (Motion Blocks) આજે આપણે આપણી બિલાડી (Sprite) ને ચલાવતા શીખીશું. આ માટે આપણે વાદળી રંગના **Motion Blocks** નો ઉપયોગ કરીશું. #### 🛠️ પ્રવૃત્તિ - ૧: બિલાડીને આગળ ચલાવો 1. ડાબી બાજુથી વાદળી运行 રંગનો `move 10 steps` બ્લોક પકડીને વચ્ચેના ખાલી ભાગમાં (Script Area) લાવો. 2. હવે તેની ઉપર માઉસથી ક્લિક કરો. 3. જુઓ! સ્ટેજ પર તમારી બિલાડી થોડી આગળ ખસી? 4. જો તમે `10` ની જગ્યાએ `50` લખશો, તો બિલાડી મોટી છલાંગ મારશે! #### 🔄 પ્રવૃત્તિ - ૨: વારંવાર ચલાવો (Loops) જો આપણે બિલાડીને સતત ચલાવવી હોય તો વારંવાર ક્લિક કરવું પડે. તેનો સરળ રસ્તો છે લૂપ! 1. નારંગી રંગના **Control** ગ્રૂપમાં જાઓ. 2. ત્યાંથી `forever` (હંમેશા માટે) વાળો બ્લોક લાવો. 3. આ `forever` ની અંદર આપણો જૂનો `move 10 steps` વાળો બ્લોક ગોઠવી દો. 4. હવે જુઓ, બિલાડી રોકાયા વગર સીધી દીવાલ તરફ દોડી જશે! --- ### 🎨 પ્રકરણ ૩: સ્પ્રાઈટના કપડાં બદલો અને અવાજ ઉમેરો (Looks & Sound) #### 🗣️ પ્રવૃત્તિ - ૩: બિલાડી બોલે છે! 1. જાંબલી રંગના **Looks** ગ્રૂપમાં જાઓ. 2. `say Hello! for 2 seconds` બ્લોક લાવો. 3. તેની નીચે ગુલાબી રંગના **Sound** ગ્રૂપમાંથી `play sound Meow until done` બ્લોક જોડો. 4. હવે જ્યારે તમે આ કોડ ચલાવશો, ત્યારે બિલાડી સ્ક્રીન પર "Hello!" લખશે અને સાથે "મ્યાઉં..." અવાજ પણ કરશે! --- ## 🧩 ભાગ ૩: બાળકો માટે કોયડા અને પ્રવૃત્તિઓ (Student Workbook & Puzzles) ### 📝 પ્રશ્ન ૧: યોગ્ય જોડકાં જોડો (Match the Following) * **વાદળી (Motion)** -> સ્પ્રાઈટને ચલાવવા કે ગોળ ફેરવવા માટે * **જાંબલી (Looks)** -> સ્પ્રાઈટ પાસે "Hello" બોલાવવા માટે * **ગુલાબી (Sound)** -> અવાજ અને સંગીત વગાડવા માટે * **નારંગી (Control)** -> કોઈપણ કામ વારંવાર કરવા (Loop) માટે ### 🧠 પ્રશ્ન ૨: વિચારો અને જવાબ આપો (Computational Thinking) બિલાડી સ્ક્રીનની મધ્યમાં ઉભી છે. તેને જમણી બાજુ ૪૦ ડગલાં આગળ લઈ જવી છે. તમારી પાસે માત્ર `move 10 steps` નો જ બ્લોક છે. તો તમારે આ બ્લોક કેટલી વાર લગાવવો પડશે? * **જવાબ**: ૪ વાર --- ## 🏆 ભાગ ૪: માર્ગદર્શિત પ્રોજેક્ટ (Guided Project) **પ્રોજેક્ટનું નામ: મારું નૃત્ય કરતું નામ (Dancing Name)** * **હેતુ**: બાળક પોતાના નામનો પહેલો અક્ષર સ્ક્રીન પર લાવશે અને તેના પર ક્લિક કરતા જ તે અક્ષર રંગ બદલશે અને ગોળ ફરશે. * **સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ ગાઈડ**: 1. સ્ક્રેચ ખોલો અને બિલાડી (Delete) કરી દો. 2. પ્લસ (+) ના ચિહ્ન પર ક્લિક કરી તમારા નામના અક્ષરો (દા.ત. 'A', 'K') ના સ્પ્રાઈટ પસંદ કરો. 3. નીચે મુજબનો કોડ ગોઠવો: * `When this sprite clicked` (જ્યારે આ અક્ષર પર ક્લિક થાય) * `turn 15 degrees` (ગોળ ફરો) * `change color effect by 25` (રંગ બદલો)